پرش به محتوای اصلی

زیست مجازی و آیین های بی مرز

رضا دبیری نژاد
زیست مجازی و آیین های بی مرز
حالا یک فراخوان یا یک هشتگ سبب می شود تا عده زیادی از کسانی که در جهان مجازی زیست می کنند به یک باره عکسهای مقایسه ای ده سال پیش خود را بگذارند و یا روزی به نام سلفی در موزه شکل بگیرد، از سوی دیگر به یاد بیاوریم روزی را که عکس های پدران بهانه حضور مشترک و همانند در جهان مجازی می شود.

بر این هشتگ ها موارد بسیار دیگری را بفزایید، هشتگ هایی که فعالان زیست مجازی را به هم پیوند می دهد و کمپینی غیرحضوری را شکل می دهند. این حضور همانند مشارکت در آیین های سنتی است و در واقع این کمپین های هشتگی همان آیین های زیست مجازی هستند. آیین هایی که هم هویت سازی می کنند و هم هویت ها را شکل و جهت می دهند.

آیین هایی معاصر که سبب شکل دهی اجتماع هایی فرامرزی شده و در این حضور آیین‌وران مجازی انرژی گرفته و انرژی پنهان خود را خالی می کنند. آیین های مجازی بیش از آنکه همانند آیین های سنتی باشند شبیه ژانر مولد خود یعنی زیست مجازی هستند. پیوندهای مجازی چند رشته و چندگانه‌اند از این رو آیین‌های مجازی نیز تبلور این چندگانگی هستند و نمی توان برای آن یک شکل و ساحت در نظر گرفت. انسان موجودی #آیین ساز است و مدام آیین های نو می سازد تا هویت فردی خود را به هویتی جمعی تبدیل کند و حول باورهای مشترک گرد آمده و آن را به عادت های مشترک تبدیل کند. آیین های آدمی هم محل تجربه های مشترک است و هم او را به گذشته ای همیشه زنده و جاری در داستان ها وصل می کند.

آیین های مجازی نیز هویت های فردی و هویت جمعی را به هم پیوند می دهد اما جمع هایی که فراتر از محدودیت های مکانی هستند و آدمهایی از مکان های دور از هم جمع مشترک خود را شکل می دهند و به سوی ابرآیین‌هایی می روند که گستره ای از آدمها در جوامع مختلف را در یک تجربه مشترک گردهم می آورد.

در واقع بستر اجرای این آیین ها بیش از یک جغرافیای طبیعی در سپهر زیست مجازی است. سپهری که حریم خود را دارد. آیین ها زمان خود را دارند و آیین های مجازی نیز در زمان خود آغاز شده و به پایان می رسند. آیین های مجازی نیز داستان های خود را می سازند و نشر می دهند، داستان هایی که همانند افسانه ها و اسطوره ها ناخودآگاه سلطه باورمندانه خود را پدید می آورند.

اما فراتر از سنتها امکان گفتگوی افراد و نقادی را به همراه دارند و این بخشی از ویژگی ژانر است. ژانری مدرن که بخش فردی افراد را تقویت می‌کند ولی همین فردیت افراد با هم شبکه ای از اشتراکات و علایق یا باورهای مشترک را می‌زایند.
آیین‌ها حاصل باورهای آدمی هستند. آیین های مجازی تجلی کدام باور معاصر هستند؟ باور معاصر را باید در همین حضور و قدرت‌ نمایی‌ها جستجو کرد.
باورها را نمی توان انکار کرد، آنها در ذهن باورمندان خود به حیات خود ادامه می‌دهند و این باور و آیینی است که ما را در برگرفته است و تجربه معاصر را می‌سازد. آیین‌هایی که می‌آیند تا آدمی را دیگرگونه کنند.

۷ بهمن ۱۳۹۷ ۱۴:۳۶
تعداد بازدید: ۶,۸۹۴

اظهارنظر

تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید