امروزه خرده فروشی آنلاین به عنوان یک تکنولوژی در حال ظهور به سرعت در حال رشد است و مصرف کنندگان هم علیرغم کاهش رشد اقتصادی استقبال بیشتری به خرید آنلاین یا خرید از طریق دستگاه های تلفن همراه نشان می دهند.
رشد تجارت الکترونیک، تغییر خواسته های مصرف کننده و تغییر اقتصاد تجاری، صنعت پست و بسته را به سرعت متحول ساخته و فرصت های کسب و کار جدیدی را برای سازمان های پستی فراهم آورده است. در عین حال بمنظور بقاء و ماندن در این عرصه رقابتی، ادارات پست در همه جا باید با این واقعیت بدیهی که حجم مکاتبات مردم کاهش یافته و ادارات و سازمان های دولتی هم بیشتر مکاتبات خود را از طریق اتوماسیون اداری درون شبکه ای ارسال می کنند، متقاعد شوند؛ بنابراین روی آوردن به فن آوری های پستی جدید و راهبردهای حمل و نقل لازم و ضروری است.
اپراتورهای پستی درست زمانی که تجارت الکترونیک در اواخر قرن حاضر شروع به کار کرد، در جای مناسب قرار داشتند و نقش خود را به خوبی ایفا کردند. پست با اعتباری که در میان مردم داشت ، در بسیاری از کشورها غالب بود، بنابراین طبیعی بود که اپراتورهای پستی از رشد تجارت الکترونیک منتفع شوند. در واقع تحویل، تنها یک بخش از زنجیره تجارت الکترونیک است و اپراتورهای پستی در مواجهه با رقابت رو به رشد می بایست راه های دیگری برای بهره مندی از تجارت الکترونیک پیدا کنند.
بسیاری از اپراتورهای پستی پایگاه داده ارزشمندی مربوط به مشتریان دارند که شامل اطلاعات تحویل ،افراد، کسب و کارها و سایر اطلاعات جمعیت شناختی و فروش می شود. چالش برای اپراتورهای پستی در اینجا چگونگی استفاده از این اطلاعات بدون سلب اعتماد عمومی به پست است، بنابراین پست بعنوان یکی از مهمترین مراکز داده و اطلاعات، داده ها را برای مشتریان خود مدیریت کرده و از این رو رضایتمندی آنان و بهبود کسب و کار و به دنبال آن افزایش درآمد را در پی خواهد داشت.اپراتورهای پستی می توانند به تولیدکنندگان کوچک و خرده فروشان کمک کنند تا اجناس خود را به صورت آنلاین به فروش برسانند و حین این فرآیند، فروش آنلاین را همزمان با افزایش حجم بسته ها افزایش دهند.
صنعت پست به منظور پاسخگوئی نیازهای متنوع مصرف کننده و حفظ بازار رقابت، فعالانه زمینه های جدید رشد را از طریق تنوع بخشیدن به خدمات خود دنبال می کند. در این میان می توان از توسعه محصولات پستی، طراحی مدل های کسب و کار جدید و ایجاد یکپارچگی با هدف گسترش تجارت الکترونیک بعنوان یکی از موضوعات اصلی گروه تجارت الکترونیک اتحادیه پستی جهانی نام برد.
توسعه راهکارهای حوزه پستی هم می تواند طراحی خدمات مشترک، ادغام زنجیره تأمین، تدوین استراتژی های تجارت الکترونیک (محلی، منطقه ای و جهانی)، مشارکت، استراتژی کسب و کار و توسعه فرآیند تجارت الکترونیک را شامل شود.صنعت پست می تواند نقشی مهم و اساسی در ایجاد توسعه و جذب جریان های جدید درآمدی شامل کسب و کار به کسب و کار (B2B )، کسب و کار به مشتریان فردی (B2C )، مصرف کننده به مصرف کننده(C2C) معاملات و همچنین دولت به کسب و کار و شهروندان (G2X) ایفا کند.
بمنظور حصول بیشترین بهره از این فرصت، صنعت پست باید حداقل همزمان با رشد بازار و به همان اندازه رشد داشته باشد و ارزش را در زنجیره ارزش و در تمام بخش های بازار ایجاد کند.
با این حال راهکارهای زیادی بمنظور رقابتی تر کردن خدمات پستی وجود دارد که شرکت ملی پست هم با اعمال مواردی از قبیل ثابت ماندن تعرفه خدمات پستی علیرغم فشارهای اقتصادی ناشی از تحریم ها، برون سپاری با استفاده از توان بخش خصوصی، توسعه سرویس های الکترونیک، توانمندسازی سرمایه انسانی، استانداردسازی تجهیزات واحدها و بازسازی دفاتر و باجه ها، بهبود سیستم رهگیری مرسولات، ایجاد بسترهای فناوری و تجهیز موزعین به نرم افزارهای مبتنی بر فناوری ، افزایش اعتماد مشتریان از طریق بالا بردن کیفیت ارائه خدمات و افزایش سرعت و دقت مانند تحویل مرسوله در کمترین زمان ممکن و اعمال سیاست های مشتری مدارانه در راستای کاهش آسیب های ناشی از حمل و تقل مرسوله و پاسخگو بودن در قبال ایجاد صدمه یا مفقود شدن آنها از طریق خدمات بیمه ای یا پرداخت غرامت اشاره کرد.
زهرا مریدی
کارشناس ارتباطات شرکت ملی پست