مدیر کل فناوری اطلاعات سازمان فضایی ایران گفت: امروزه فناوری اطلاعات و ارتباطات به عنوان پیشران و محرک برای حوزه های مختلف تکنولوژی شناخته میشود و بسیاری از فناوریهای نوپا و حتی با سابقه از طریق این بستر به جامعه معرفی شده و عموم کاربران از قابلیتهای آنها بهره می برند.
به گزارش مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، مهدی ابوالقاسمی مدیرکل فناوری اطلاعات سازمان فضایی ایران گفت: یکی از فناوری های استراتژیک در دنیای امروز، فناوری فضایی است که طی چند سال اخیر بطور گستردهای در حال رشد و توسعه است. ابوالقاسمی افزود: با الگوبرداری از نسل چهارم صنعت با عنوان اختصاری industry 4.0 و پر رنگ شدن نقش فناوری اطلاعات و فناوری سایبری در شکلگیری این نهضت، در سال 2016 مفهومی تحت عنوان Space 4.0 یا نسل چهارم فناوری فضایی توسط آژانس فضایی اروپا مطرح شد.مدیرکل فناوری اطلاعات سازمان فضایی ایران گفت: هدف اصلی نسل چهارم فناوری فضایی، خارج کردن فضا از حصار دولت ها و ورود بازیگران مختلف به این حوزه است که از جمله بازیگران جدید این حوزه میتوان به شرکتهای خصوصی، دانشگاه ها، صنایع و شهروندان عادی اشاره کرد.ابوالقاسمی تجاری سازی، مشارکت عمومی، فناروی اطلاعات، نوآوری، تعامل، الهام بخشی، همکاری متقابل، ایجاد شغل، رشد اقتصادی و دیجیتالی کردن را سرفصلهای اصلی نسل چهارم فناوری فضایی دانست و افزود: بر همین اساس و به منظور تحقق اهداف فوق الذکر و فراگیر نمودن فناوری فضایی در سطح جامعه، استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات به عنوان یک بستر قوی و فراگیر برای ترویج و بکارگیری فناوری فضایی و کاربردهای آن در سطح جامعه مطرح شده است.مدیر کل فناوری اطلاعات سازمان فضایی ایران گفت: یکی از بخشهای مهم و پرکاربرد فناوری فضایی حوزه سنجش از دور است. سنجش از دور در واقع علم استفاده ازتصاویر و اطلاعات ماهوارهای به منظور پایش و بهرهبرداری صحیح از زمین است که در حوزههای مهمی مثل کشاورزی، محیط زیست، مدیریت بحران، پایش بلایای طبیعی، هواشناسی، تغییرات اقلیمی، مدیریت شهری، مدیریت منابع آب کاربرد فراوانی دارد و منافع بسیار زیادی در این حوزهها چه بصورت مستقیم و چه بصورت غیر مستقیم ایجاد می کند.ابوالقاسمی زنجیره ارزش حوزه سنجش از دور، را شامل بخش های تولید داده شامل ساخت ماهواره، خرید ماهواره، دریافت داده توسط ایستگاه زمینی و خرید داده بصورت الکترونیکی، بخش جمع آوری، ذخیره سازی داده، پردازش اولیه و ارائه داده و اطلاعات به کاربران است که شامل زیرساختهای مختلفی مثل مراکز داده، زیرساخت ابری، مدیریت کلان داده و پلتفرم دسترسی به داده و اطلاعات، تحلیل و پردازش داده و تولید محصولات و خدمات ارزش افزوده شامل بخش خصوصی، استارت آپها، مراکز تحقیقاتی و ارائه داده، اطلاعات، محصولات و خدمات به جامعه کاربران که شامل پورتالها، سامانهها و نرم افزارهای کاربردی است. وی افزود: همانگونه که مشاهده میشود، فناوری اطلاعات در تمامی بخشها و بخصوص بخش دوم و چهارم نقش بسیار اساسی و غیر قابل چشم پوشی دارد و تحقق اهداف و تحولات مورد نظر در نسل چهارم فناوری فضایی بدون استفاده از بستر و قابلیتهای فناوری اطلاعات غیر ممکن خواهد بود.
ابوالقاسمی ادامه داد: بخصوص ایجاد دسترسی به داده، اطلاعات و خدمات حوزه سنجش از دور بدون فناوری اطلاعات عملاً ممکن نخواهد بود و با بکارگیری مفاهیمی همچون داده باز (Open Data) امکان ارائه خدمات کاربردی و بسیار مفید فناوری فضایی به افراد جامعه ایجاد خواهد شد.
وی افزود: در حال حاضر طرح کوپرنیک اتحادیه اروپا که از آن بعنوان چشم اروپا یاد میشود، همین استراتژی را در پیش گرفته است و با ایجاد یک زنجیره کامل سنجش از دور، خدمات بسیار مفید و با ارزشی را به جامعه ارائه میدهد و زمینه بهرهبرداری همه افراد را از صنعت فضایی مهیا می کند.
مدیر کل فناوری اطلاعات سازمان فضایی ایران تصریح کرد: این طرح تمامی بخشهای زنجیره ارزش سنجش از دور را ایجاد نموده است و در سال 2015 بازاری بالغ بر 54 میلیون یورو داشته که پیش بینی میشود تا سال 2020 به 210 میلیون یورو افزایش یابد. همچنین این طرح حدود 28000 شغل در بخشهای بالادستی و پایین دستی ایجاد نموده است.
این طرح شامل 8 ماهواره اختصاصی، 5 پلتفرم دسترسی به داده و اطلاعات بصورت ابری، چندین مرکز رشد و بیش از 200 استارت آپ می باشد که بخوبی از قابلیتهای فناوری اطلاعات برای پیشبرد اهداف پروژه و ارائه خدمات به شهروندان اروپایی استفاده کرده است.
وی با تاکید بر اهمیت این موضوع افزود: سازمان فضایی ایران نیز با توجه به تجارب موفق دیگر کشورها در این حوزه، اقدام به ایجاد بخشهای مختلف زنجیره ارزش سنجش از دور کرده است و علاوه بر سرمایه گذاری در بخش بالادستی ساخت و خرید ماهواره و دادههای ماهوارهای و کمک به شکلگیری ایدههای جدید و استارت آپها، در حال ایجاد زیرساختهای فناوری اطلاعات شامل پلتفرم دسترسی به داده و اطلاعات، مرکز داده و زیرساخت ابری است.
وی افزود: با کمک فناوری اطلاعات میتوان خدمات کاربردی فناوری فضایی مثل کشاورزی هوشمند، پایش منابع ارزشمند زمین، مدیریت بلایای طبیعی، مدیریت شهری، پایش محیط زیست و صدها کاربرد دیگر را در سطح جامعه و به سهولت در اختیار کاربران قرار داد.